დუმილის ფასი (თავი 2,3)

თავი მეორე

ნოდარ ქავთარაძე დერეფნის ცივ, პლასტმასის სკამზე იჯდა და საკუთარი ხელების ცქერას ვერ წყვეტდა.

პოლიციის მოსვლიდან თითქმის ოცი წუთი გასულიყო. რამდენჯერმე უკვე მოუყვა ახალგაზრდა,თვალებაღვრემილ გამომძიებელს, როგორ მოვიდა დილით ბატონ გიორგისთან, როგორ არ უპასუხა მან ზარს და როგორ აღმოაჩინა, რომ შესასვლელი კარი ბოლომდე ჩაკეტილი არ იყო. ყოველ ჯერზე ზუსტად ერთსა და იმავე სიტყვებს იმეორებდა, მაგრამ საკუთარი ამბავი ყოველ მოყოლაზე უფრო უცხოდ, თითქოს სხვისგან გაგონილად ეჩვენებოდა.

ჯერ კიდევ წინა საღამოს ელაპარაკა აბაშიძეს. ზარი მოკლე, მშრალი იყო. შეხვედრის დრო შეათანხმეს, რამდენიმე ძველი დოკუმენტიც ახსენეს. ნოდარს არ უკითხავს, რისთვის სჭირდებოდა უფროსს ეს ქაღალდები დილითვე. აბაშიძე ბოლო წლებში იშვიათად უხსნიდა თანამშრომლებს თავის გეგმებს, თუ ამის პირდაპირი აუცილებლობა არ არსებობდა.

ახლა კი ის კაცი იმ ოთახში ეგდო იატაკზე, სადაც ნოდარი წლების განმავლობაში ყოველდღე შედიოდა.

— ბატონ აბაშიძეს ბოლო დღეებში რამე აწუხებდა? — ჰკითხა გამომძიებელმა და ბლოკნოტზე კალამი მოიმართა.

ნოდარმა ნელა ასწია თავი.

— რას გულისხმობთ?

— ქცევა ხომ არ შეეცვალა? ვინმეზე ხომ არ საუბრობდა? ვინმეს ხომ არ ელოდა?

ნოდარი რამდენიმე წამით დაფიქრდა. თვალწინ აბაშიძის ბოლო დღეების მზერა დაუდგა: გაშტერებული, სადღაც სივრცეში აცდენილი.

— უფრო ჩაკეტილი გახდა. თუმცა ისედაც არ სჩვეოდა პირადზე ლაპარაკი. გუშინ რამდენჯერმე მთხოვა, ძველი არქივიდან კონკრეტული დოკუმენტები მომეძებნა. ზოგიერთ ფაილს წლებია არავინ შეხებია.

— რომელი დოკუმენტები?

— ზუსტად ვერ გეტყვით, რამდენიმე საქაღალდე მოითხოვა. ერთი მათგანი თავად მოძებნა კაბინეტში, დანარჩენები კი მე უნდა მომემზადებინა დღისთვის.

— იცოდით, ვის უნდა შეხვედროდა?

ნოდარმა თავი გააქნია.

— არა. მხოლოდ ის ვიცი, რომ შეხვედრა მნიშვნელოვანი იყო. ასე მითხრა — „დილით ყველაფერი მაგიდაზე უნდა დამხვდესო“.

გამომძიებელმა ჩანაწერში რაღაც ჩანიშნა, შემდეგ ოდნავ გადაიხარა მისკენ:

— კიდევ ერთი კითხვა. სანდრო ქავთარაძე გეცნობათ?

ნოდარს სახეზე კუნთიც არ შეტოკებია, თუმცა პასუხის გაცემამდე მცირე, თითქმის შეუმჩნეველი პაუზა გაუჩნდა. თითქოს ჰაერი დააკლდაო.

— არა. გვარით ჩემი მოგვარეა, მაგრამ... რატომ მეკითხებით?

— მის სახელს ბატონი აბაშიძის სამუშაო მაგიდაზე აღმოჩენილ ერთ-ერთ დოკუმენტზე მივაკვლიეთ.

ნოდარმა მზერა გამომძიებელს მოარიდა და დერეფნის ბოლოს, აბაშიძის ბინის ნახევრად ღია კარისკენ გაიხედა, საიდანაც ფოტოკამერის პერიოდული განათება გამოდიოდა.

— მე ეს სახელი არასდროს გამიგია.

მისი პასუხი ჩანაწერში მოხვდა. გამომძიებელს ჯერ არ ჰქონდა საფუძველი, ამ პაუზისთვის განსაკუთრებული მნიშვნელობა მიენიჭებინა. ადამიანები ხშირად ვერ ცნობდნენ სახელებს,რომლებიც მათთვის მხოლოდ მას შემდეგ გახდებოდა საბედისწერო, რაც გამოძიება ღრმად შევიდოდა წარსულში.

ოთახში ექსპერტები ისევ მუშაობდნენ.

დაბალ, მინის მაგიდაზე ორი ჭიქა იდგა. ერთი თითქმის ცარიელი იყო, მეორეში კი წყლის მცირე ოდენობა დარჩენილიყო. ორივე განსაკუთრებული სიფრთხილით შეფუთეს. იატაკზე მიმოფანტული ფურცლები სხვადასხვა რაკურსით გადაიღეს, შემდეგ მათი ზუსტი მდებარეობა პლანშეტზე დააფიქსირეს. უჯრა, რომელიც ნახევრად ღია დარჩენილიყო, ჯერ არავის შეუხია — თითის ანაბეჭდების დამუშავებას ელოდნენ.

ოთახში აშკარა არეულობა იყო, მაგრამ ქაოსური განადგურების კვალი — არა. კედელთან მდგარ თაროზე წიგნები ისევ მილიმეტრიანი სიზუსტით იდგა. ძვირფასი, ოქროსსაათი სამუშაო მაგიდის კუთხეში ხელუხლებლად იდო. საფულე და გასაღებებიც იქვე იპოვეს.

ეს არ ჰგავდა ჩვეულებრივ ძარცვას.

თუმცა გამოძიება ჯერ იმ ეტაპზე არ იმყოფებოდა, რომ რომელიმე, თუნდაც ყველაზე აბსურდული ვერსია გამოერიცხა.

ფურცელი, რომელზეც სანდრო ქავთარაძის სახელი ეწერა, ცალკე ნომრით აღრიცხეს და მტკიცებულებათა პლასტიკურ პაკეტში მოათავსეს.

ამ დილით ეს სახელი მხოლოდ ერთ პატარა, გაუგებარ დეტალს წარმოადგენდა. და ჯერ არავინ იცოდა, რატომ აღმოჩნდა ის მოკლული მაღალჩინოსნის მაგიდაზე.

****
ანა წერეთლის ტელეფონი მაშინ ამღერდა, როცა ყავის ცარიელი ფინჯანი ნიჟარასთან მიჰქონდა.

დილის რვა საათი და თორმეტი წუთი იყო.

ის ოცდათორმეტი წლის იყო. საშუალო სიმაღლის, გამხდარი, ოდნავ მკაცრი აღნაგობისა და მუქი ყავისფერი თმით, რომელსაც სამუშაო დღეებში უბრალოდ კეფაზე იკრავდა, თუმცა რამდენიმე ურჩი ღერი მაინც ყოველთვის სახეზე ჩამოუვარდებოდა. მისი გარეგნობა განსაკუთრებულ ყურადღებას არ იპყრობდა, მაგრამ თვალებში რაღაც ისეთი ჰქონდა — ცივი, ღრმა და დაკვირვებული — რაც ადამიანებს აიძულებდა, საუბრისას სიტყვები უფრო ფრთხილად შეერჩიათ.

ანა დიდხანს, უხმოდ უყურებდა მოსაუბრეს და იშვიათად აწყვეტინებდა წინადადებას. ეს ყოველთვის თავაზიანობას არ ნიშნავდა. ხშირად უბრალოდ ცდილობდა დაენახა, სად მთავრდებოდა ადამიანის ნათქვამი და სად იწყებოდა ის, რისი დამალვაც სურდა.

სამსახურში მას სიზუსტისა და ზედმიწევნითობის გამო იცნობდნენ. ანა დოკუმენტებს რამდენჯერმე ამოწმებდა, მოწმის ნათქვამში მცირე წინააღმდეგობებსაც იმახსოვრებდა და სძულდა, როცა ვიღაცის ემოციური თავდაჯერებულობა მტკიცებულების ნაცვლად მოჰყავდათ. ეს მიდგომა ზოგჯერ გადამწყვეტ შედეგს იძლეოდა, ზოგჯერ კი კოლეგებს მოთმინების ფიალას ავსებდა.

მისი ყველაზე დიდი შიში შეცდომის დაშვება არ ყოფილა.

მისი ყველაზე დიდი შიში იყო, რომ შეცდომას თავისი სახელი დაერქმეოდა მხოლოდ მაშინ, როცა მისი გამოსწორება უკვე შეუძლებელი გახდებოდა — როცა უდანაშაულო ადამიანი ციხეში აღმოჩნდებოდა.

ტელეფონს უპასუხა.

— წერეთელი გისმენთ.

— დილა მშვიდობისა, ანა. ცენტრალური ოფისიდან გირეკავთ. გიორგი აბაშიძის საქმეზე უნდა იმუშაოთ.

ანამ ფინჯანი ნელა დადო მაგიდაზე.

— პირველადი შეფასება რა არის?

— საკუთარ ბინაში გარდაცვლილი იპოვეს. გარემოებები საეჭვოა. ოფიციალური დასკვნა ჯერ არ გვექნება, მაგრამ საქმე განზრახ მკვლელობის მუხლით იხსნება.

— სიკვდილის სავარაუდო დრო?

— ექსპერტიზა ახლა მუშაობს. ასისტენტმა იპოვა დილით.

— გასაგებია. მასალებში ცხედრის პოვნის დრო და სიკვდილის სავარაუდო დრო მკაფიოდ გაყავით ერთმანეთისგან.

მეორე მხარეს ვიღაცამ ჩუმად, ნაცნობი დაღლილობით ამოიოხრა.

— მასალები გამოგეგზავნებათ. კიდევ ერთი საკითხია: მარტო არ იმუშავებთ. საქმეზე გიორგი ლორთქიფანიძეც დაინიშნა.

ანა რამდენიმე წამით გაჩუმდა. თითები ტელეფონის კორპუსს მოუჭირა.

— ლორთქიფანიძე?

— დიახ. ხელმძღვანელობამ გადაწყვიტა, საქმეს ორი პროკურორი გაუძღვეს. აბაშიძე წლების განმავლობაში მაღალ თანამდებობას იკავებდა. საქმე რეზონანსულია და გამოძიების ყველა ნაბიჯი მინის მიღმა იქნება.

— გასაგებია.

— ათ საათზე თათბირია.

ზარი დასრულდა.

ანა ტელეფონს მანამდე უყურებდა, სანამ ეკრანი არ ჩაქრა და მისი ანარეკლი შავ შუშაზე არ გამოსახა

გიორგი ლორთქიფანიძე.

ოცდათხუთმეტი წლის, მაღალი, განიერი მხრებითა და მუქი, ოდნავ აწეწილი თმით, რომელსაც დილაობით ზედმეტი მოწესრიგება არასდროს ეტყობოდა. ის ოთახში შესვლისას იშვიათად რჩებოდა შეუმჩნეველი — არა იმიტომ, რომ ხმამაღლა საუბრობდა, არამედ იმიტომ, რომ ადამიანებთან ურთიერთობისას იშვიათად ავლენდა გაურკვევლობას. მისი მზერა პირდაპირი იყო, მოძრაობები — სწრაფი, კითხვები კი ხშირად ისეთი, რომ მოსაუბრეს პასუხის მოსაფიქრებლად და თავდაცვისთვის დრო აღარ რჩებოდა.

გიორგის ძლიერი მხარე ინტუიცია, ადამიანების მყისიერი წაკითხვა და ერთი შეხედვით დაუშორებელი ფაქტების დაკავშირება იყო. ზოგჯერ სხვებზე ადრე ამჩნევდა იმას, რაც საქმის მიმართულებას ფუნდამენტურად ცვლიდა. თუმცა სწორედ ეს უნარი ხანდახან მის უდიდეს სისუსტედ იქცეოდა: როცა რამდენიმე დეტალი ერთ ლამაზ ჰიპოთეზას შექმნიდა, მას უჭირდა იმის მიღება,რომ ჰიპოთეზა შეიძლება მცდარი ყოფილიყო.

ანა და გიორგი სამი წლის წინ ერთ საქმეზე უკვე დაპირისპირებულიყვნენ.

მაშინ ანამ უარი თქვა მოწმის მიერ ეჭვმიტანილის ამოცნობაზე დაყრდნობით ბრალის წარდგენაზე,რადგან ამოცნობის პროცედურა დარღვევებით ჩატარებულად და არასანდოდ მიაჩნდა. გიორგი კი თვლიდა, რომ ანას ზედმეტმა სიფრთხილემ და ბიუროკრატიულმა პრინციპულობამ მძიმე დამნაშავეს დროის მოგებისა და მტკიცებულებების განადგურების საშუალება მისცა.

მაშინ ორივემ თავისი გაიტანა. ორივემ იაზარტულა. და ორივემ იგრძნო, რომ მეორემ მასში ყველაზე სუსტი ადგილი დაინახა. მას შემდეგ მათ ერთად აღარ უმუშავიათ.

ანა სამუშაო მაგიდასთან დაჯდა. ლეპტოპი გახსნა, ახალი საქაღალდე შექმნა და დაარქვა: „აბაშიძე — სისხლის სამართლის საქმე“.

შემდეგ გიორგი აბაშიძის სახელი მოიძია.

ეკრანზე გამოჩნდა ოფიციალური შეხვედრების ფოტოები, ძველი ინტერვიუები და რამდენიმე სტატია მისი თანამდებობიდან წასვლის შესახებ. აბაშიძე ორმოცდათვრამეტი წლის იყო. საჯარო გამოსვლებში მშვიდი, თავშეკავებული ჩანდა. მის კარიერას მნიშვნელოვანი ადმინისტრაციული გადაწყვეტილებები ახლდა, თუმცა მშრალი სტატიებით მისი მკვლელობის მოტივს ვერავინ ამოიკითხავდა.

ანამ ლეპტოპი დახურა. მან იცოდა: ადამიანის ნამდვილი წარსული არასდროს ინახება საძიებო სისტემებში. ის მხოლო სხვების დუმილში ინახებოდა.

***
გიორგი ლორთქიფანიძე პროკურატურაში ცხრა საათზე გამოჩნდა.

მანქანა ეზოში სწრაფად გააჩერა, საფეხურები ამოირბინა და კაბინეტში შესვლისთანავე პიჯაკი სკამის საზურგეზე გადაკიდა. პერანგის სახელოები იდაყვებამდე აიკეცა. ტელეფონში აბაშიძის საქმის პირველადი ცნობები უკვე მოსულიყო.

ბინაში იპოვეს.ძალით შეღწევა არ ჩანს.ორი ჭიქა.მიმოფანტული ქაღალდები.ერთ-ერთი საქაღალდე დაკარგულია.

გიორგიმ სუფთა ფურცელი აიღო და კალმით ოთხი სიტყვა ჩამოწერა:ნაცნობი. კონფლიქტი. დოკუმენტი. განზრახვა.

ბოლო სიტყვას რამდენიმე წამით უყურებდა. კალმის წვერი ქაღალდს დააბჯინა, სანამ მელნის მუქი ლაქა არ დაჯდა. ის ჯერ არაფერს ამტკიცებდა, მაგრამ გიორგი უკვე გრძნობდა — ეს არ იყო შემთხვევითი უბედურება. ოთახის სცენოგრაფია მიანიშნებდა, რომ იქ რაღაც ისეთი მოხდა, რასაც სახლში დარჩენილი ნივთები შეგნებულად მალავდა.

მან გამომძიებელს დაურეკა.

— ქუჩის კამერები აიღეთ. დროის მონაკვეთი დილით არ შეზღუდოთ, გუშინდელი საღამოს შვიდი საათიდან დაიწყეთ.

— უკვე ამოვიღეთ.

— მეზობლები?

— თამარი უკვე ადგილზეა, კითხვარს ადგენს.

— კარგი. და იმ საქაღალდეზე, რომელიც თითქოს აკლია — ჯერ ოფიციალურ ოქმში ნუ ჩაწერთ,როგორც დადასტურებულ ფაქტს. უბრალოდ აღნიშნეთ, რომ ადგილმდებარეობა ატიპურია.

ზარი დაასრულა, როცა კარზე კაკუნი გაისმა.

— შემოდი, ლევან.

კაბინეტში წამყვანი გამომძიებელი, ლევან მაისურაძე შემოვიდა. ორმოცდაორი წლის ლევანი იმ კატეგორიის გამომძიებლებს ეკუთვნოდა, რომლებიც ოთახში შესვლისას ყველაფერს ამჩნევდნენ,მაგრამ ნანახზე იშვიათად ლაპარაკობდნენ. სახეზე მუდმივი დაღლილობა ეტყობოდა, თვალები კი — ღრმა და ყურადღებიანი. წლების განმავლობაში ათასგვარ დანაშაულთან შეხებამ მას ადამიანებისადმი უნდობლობა კი არა, მათი შეცდომებისადმი მორალური მოთმინება ასწავლა.

— წერეთელიც ჩვენთანაა, — თქვა მან და კართან გაჩერდა.

— ვიცი.

— კარგია.

გიორგიმ წარბები ასწია.

— მართლა ასე ფიქრობ?

— ის დეტალებს ყირაზე დადგება და ისე შეამოწმებს. შენ კი ხშირად ხედავ იმას, რასაც სხვები ჯერ ვერც კი ამჩნევენ. თუ ერთმანეთს არ დახოცავთ, შეიძლება რამე გამოვიდეს.

— და თუ დავხოცავთ?

ლევანმა მაგიდაზე ეულად დადებულ საქაღალდეს დახედა.

— მაშინ ორი პროკურორი გვეყოლება და ერთი მკვდარის საქმე, რომელსაც ორივე საკუთარი ეგოს დასამტკიცებლად გამოიყენებს.

გიორგიმ პასუხი არ გასცა. უბრალოდ მწარედ გაიღიმა.

— ათზე შევხვდებით, — თქვა ლევანმა და კარისკენ გატრიალდა.

— ლევან, — დაუძახა გიორგიმ. — სანდრო ქავთარაძის სახელი ხომ არ გეცნობა?

ლევანი შეჩერდა. პასუხის გაცემამდე რამდენიმე წამით დაფიქრდა, თითქოს მეხსიერების ძველ არქივებს სინჯავდაო.

— არა. ვინ არის?

— აბაშიძის მაგიდაზე იპოვეს, დოკუმენტზე.

— მაშინ უნდა გავარკვიოთ. მაგრამ ჯერ არ იჩქარო — შეიძლება უბრალოდ შემთხვევითი ქაღალდი იყოს.

— წერეთელივით ლაპარაკობ, — ჩაიცინა გიორგიმ.

— ეგ კომპლიმენტია თუ გაფრთხილება?

— ჯერ ვერ გადამიწყვეტია.

******
ათი საათისთვის მცირე საკონფერენციო დარბაზში შუქი აინთო.

ანა პირველი მოსულიყო და უკვე ადგილზე იჯდა. ფანჯარასთან ახლოს დაიკავა ადგილი, მუქი ლურჯი, მკაცრი პიჯაკი ეცვა. მის წინ სუფთა ბლოკნოტი და ორი კალამი იდო, ზუსტად პარალელურად.

გიორგი ოთახში ხმაურით შემოვიდა, საქაღალდე მაგიდაზე ისროლა და ანას პირდაპირ,მოპირდაპირე მხარეს ჩამოჯდა.

მათი მზერა ერთმანეთს შეხვდა.

ოთახში ჰაერი წამით თითქოს დამძიმდა. ეს არ იყო უბრალო კოლეგიალური სალამი — მათ შორის სამი წლის წინანდელი დაუმთავრებელი კამათი იდგა, აუსრულებელი მოლოდინები და ის პროფესიული ჭრილობები, რომლებიც არ ხორცდება.

— დილა მშვიდობისა, ანა, — თქვა გიორგიმ. ხმაში მსუბუქი, თითქმის შეუმჩნეველი ირონია გაერია.

— დილა მშვიდობისა, გიორგი.

ანას ტონი ყინულივით ცივი და სწორი იყო. არანაირი ემოცია. არანაირი წარსულის აღიარება.

ლევანმა მაგიდის თავში დაიკავა ადგილი და რვეული გახსნა.

— მოკლედ. გვაქვს გარდაცვლილი, დანაშაულის სავარაუდო ადგილი და რამდენიმე გარემოება,რომელიც დამატებით შესწავლას მოითხოვს. ვერსიებს ჯერ არ ვართ digest-ში, მივყვებით ფაქტებს.

— პირველ რიგში, დროის მკაფიო ჩარჩო გვაინტერესებს, — თქვა ანამ და ბლოკნოტში თარიღი ჩაწერა. — როდის ნახეს აბაშიძე ბოლოს ცოცხალი, როდის ჰქონდა ბოლო კომუნიკაცია და როდის დადგა სიკვდილი. ექსპერტიზის გარეშე სავარაუდო დროებზე მსჯელობას არ ვიწყებთ.

გიორგიმ სკამზე გადაიწია და ხელები მკერდზე გადაიჯვარედინა.

— პარალელურად უნდა დავადგინოთ, ვის ელოდა. კარი ძალით არავის გაუღია, შეჭრის კვალი არ შეინიშნება, აბაშიძემ სტუმარი თავისი ფეხით შემოუშვა, წყალი დაუსხა. ეს ნიშნავს, რომ ის ადამიანს იცნობდა. ან ენდობოდა, ან მისი მოსვლა იმდენად ბუნებრივი იყო, რომ ეჭვი არ გაუჩნდა.

— ეს მხოლოდ ჰიპოთეზაა, გიორგი, — შეაჩერა ანამ. — ორი ჭიქა მაგიდაზე ნიშნავს ორი ჭიქის არსებობას. ჩვენ არ ვიცით, სტუმარმა დალია თუ არა, ან საერთოდ იმ საღამოს მოხვდა თუ არა ის ჭიქა იქ.

გიორგიმ ოდნავ წამოიწია, თვალები მოჭუტა:

— ანა, დანაშაულის ადგილი თეატრალური დეკორაცია არ არის. კაცს სახლში იდეალური წესრიგი ჰქონდა, გაზეთები კუთხეების მიხედვით ეწყო. შენი აზრით, წინა კვირის ჭიქას დატოვებდა მაგიდაზე?

— ჩემი აზრი ამ ეტაპზე არაფერს ნიშნავს. მე მხოლოდ იმას ვამბობ, რომ ვარაუდი ფაქტად არ უნდა გასაღდეს.

ლევანმა ჩუმად ჩაახველა, რითაც დისკუსია შეაჩერა.

— ორივე მართალი ხართ. მივყვეთ ჯგუფის წევრებს. თამარ?

თამარ კაპანაძემ — ოცდაათი წლის ენერგიულმა, თვალებაციმციმებულმა გამომძიებელმა — საქაღალდე გადაშალა:

— ასისტენტმა, ნოდარ ქავთარაძემ, დილით იპოვა ცხედარი. ამბობს, რომ წინა საღამოს აბაშიძესთან შეხვედრა შეათანხმა. არქივიდან დოკუმენტები უნდა მოემზადებინა, მაგრამ არ იცოდა, კონკრეტულად ვის ხვდებოდა აბაშიძე. ნოდარი ოდნავ დაბნეულია, მაგრამ თანამშრომლობს.

— სატელეფონო ანაბეჭდები ამოიღეთ, — ბრძანა ანამ. — ნოდარი ხელახლა უნდა გამოიკითხოს,თუმცა არანაირი ზეწოლა. კითხვები უნდა იყოს დეტალური: რა ტონით ლაპარაკობდა აბაშიძე, ხომ არ ჩქარობდა, ხომ არ ისმოდა ფონური ხმაური.

— გასაგებია, — თავი დაუქნია თამარმა.

ირაკლი ბერიძე — ოცდაჩვიდმეტი წლის დინჯი, აუჩქარებელი ექსპერტი — მაგიდას დაეყრდნო:

— დანაშაულის ადგილის პირველადი დათვალიერებით: სხეულზე ძალადობის მკვეთრი გარეგნული კვალი — მოტეხილობები ან ნაჭრილობევი — არ ჩანს. თუმცა იატაკზე დაცემისას თავი მაგიდის კიდეს აქვს დარტყმული. ორი ჭიქა ლაბორატორიაშია, ვამოწმებთ ანაბეჭდებსა და სითხის შემადგენლობას. ასევე იატაკზე დაღვრილ წყალსა და სველ ნაკვალევს.

— სისხლი? — იკითხა გიორგიმ.

— მცირე ლაქა თავის არეში, დაცემის ადგილიდან. სხვა არაფერი. ჯერჯერობით.

სალომე ნადირაძემ — ოცდაშვიდი წლის ციფრული მტკიცებულებების ანალიტიკოსმა — ლეპტოპი შემოატრიალა:

— აბაშიძის ტელეფონი ბოლოს გუშინ საღამოს, რვა საათზე იყო აქტიური. კამერების მასალებს ვიღებთ მიმდებარე ტერიტორიიდან. უშუალოდ სადარბაზოს შესასვლელს კამერა არ უყურებს, რაც საქმეს გვირთულებს, მაგრამ ქუჩის ბოლოებში მდგარი ობიექტების ჩანაწერებს გავფილტრავთ.

— კარგი, — თქვა ლევანმა. — და ის ფურცელი?

ოთახში სიჩუმე ჩამოვარდა.

— სანდრო ქავთარაძე, — თქვა ირაკლიმ. — ძველი ტექნიკური დოკუმენტის ასლია. ექსპერტიზა ახლა სწავლობს ქაღალდისა და მელნის შემადგენლობას. ფურცელი იატაკზე ეგდო, სავარძელთან ახლოს, თითქოს უჯრიდან გადმოვარდა ან ვიღაცას ხელიდან გაუვარდა.

— ეს სახელი ცალკე მიმართულებად უნდა გამოვყოთ, — თქვა გიორგიმ და ანას გადახედა. — გვყავს ასისტენტი ნოდარ ქავთარაძე და მაგიდაზე გვიდევს სანდრო ქავთარაძის სახელი. ეს უბრალო დამთხვევა არ არის.

— შეიძლება იყოს და შეიძლება არ იყოს, — მშვიდად მიუგო ანამ. — საქართველოში ქავთარაძე იშვიათი გვარი არ არის. სანამ ნათესაურ ან საქმიან კავშირს არ დავადასტურებთ, ამ ორ ადამიანს ერთმანეთს ძალით ნუ მივაბამთ.

— ანა, ელემენტარული ლოგიკაა! — გიორგიმ ხმას აუწია.

— ელემენტარული ლოგიკა ხშირად უმძიმეს შეცდომებამდე მიდის, როცა ფაქტები არ ახლავს,გიორგი.

ლევანმა ხელი აწია:

— საკმარისია. განაწილება ასეთია: მე და თამარი ნოდარ ქავთარაძესა და მეზობლებზე გადავდივართ. ირაკლი და სალომე — ნივთმტკიცებებსა და კამერებზე. ანა, გიორგი — თქვენ აბაშიძის არქივს, ბოლო წლების საქმიანობას და სანდრო ქავთარაძის იდენტიფიცირებას იღებთ.

შეხვედრა დასრულდა. მონაწილეები სწრაფად გადანაწილდნენ.

როცა ოთახში მხოლიდ ანა და გიორგი დარჩნენ, სიჩუმე ისევ დამძიმდა.

ანა თავის ჩანაწერებს ალაგებდა, როცა იგრძნო, რომ გიორგი არ მიდიოდა. ის მაგიდის კიდეს ეყრდნობოდა და უყურებდა, როგორ სწორად აწყობდა ანა კალმებს ბლოკნოტის გვერდით.

— სამი წელი გავიდა, ანა, — თქვა გიორგიმ ჩუმად. ხმაში ირონია აღარ ერია.

ანამ ხელი შეაჩერა, თუმცა თავი არ აუწევია.

— ვიცი.

— მაშინ ორივემ შეცდომა დავუშვით.

ამაზე ანამ თავი ასწია. მისი თვალები პირდაპირ გიორგის მზერას შეეჯახა.

— შენ გგონია, რომ მე შეცდომა დავუშვი, რადგან კანონს ზედმიწევნით მივყევი. მე კი ვიცი, რომ შენ დაუშვი შეცდომა, რადგან შედეგი პროცესზე მაღლა დააყენე.

— იმ კაცმა მაშინ დანაშაული ჩაიდინა, ანა! და ჩვენ ის გავაშვებინეთ

— ჩვენ ის გავაშვებინეთ, რადგან შენმა „ამოცნობამ“ პროცესუალური ნორმები დაარღვია და სასამართლოში ჩაიშლებოდა! — ანას ხმაში პირველად გაჩნდა ბზარი, ემოციის თბილი, საშიში ნაკადი. — შენ რომ ჩემი სიფრთხილისთვის დაგიჯერებინა და მტკიცებულება ხელახლა შეგვეგროვებინა, ის დღეს ციხეში იქნებოდა.

გიორგი რამდენიმე წამს უყურებდა. ყბა დაეჭიმა.

— ამ საქმეში მასე ვერ ვიმუშავებთ, — თქვა მან დაბალი ხმით. — აბაშიძე ყოფილი მაღალჩინოსანია. აქ ყველა ნაბიჯი პოლიტიკური გახდება. თუ ჩვენ ნელა ვიმოქმედებთ, საქმეს წაგვართმევენ.

— თუ ჩვენ არასწორად ვიმოქმედებთ, გიორგი, სხვა უდანაშაულო ადამიანს დავანგრევთ, — ანამ ბლოკნოტი ჩანთაში ჩადო. — მე არ ვაპირებ შენთან შეჯიბრს. თუ გინდა, რომ ერთად ვიმუშაოთ,ჩემს ეჭვებს პატივი უნდა სცე.

გიორგიმ ნელა დაუქნია თავი.

— ხო, კარგად მახსოვს შენი ეჭვები... კარგი. შევთანხმდით. შენ ეჭვები გაჩხრიკე, მე ფაქტებს დავამტკიცებ

— შევთანხმდით.

შუადღის შემდეგ ანა და გიორგი აბაშიძის კაბინეტიდან წამოღებულ არქივზე მუშაობდნენ.

ოთახში ყავის მძაფრი სუნი იდგა. მაგიდები ათასგვარი საქაღალდით იყო დაფარული. ანა თითოეულ დოკუმენტს ქრონოლოგიურად აწყობდა, ამოწმებდა ხელმოწერებსა და ბეჭდებს. გიორგი კი სწრაფად ფურცლავდა საქმეებს, ეძებდა ანომალიებს, უცნაურ სახელებს, ამოჭრილ გვერდებს.

— აქ შეხედე, — თქვა გიორგიმ და ერთ-ერთი ფაილი ანასკენ გაწია.

ანამ სკამი მიაჩოჩა.

ეკრანზე აბაშიძის შვიდი წლის წინანდელი სამსახურებრივი მიმოწერა იყო გახსნილი. წერილი ეხებოდა მცირე სატრანსპორტო კომპანიის ტექნიკური ინსპექტირების გადამოწმებას. ბოლოში მითითებული იყო დანართი — „ტექნიკური მდგომარეობის აქტი №44“. თუმცა თავად დანართი ფაილების არქივში არ იძებნებოდა.

— დანართი აკლია, — თქვა გიორგიმ.

— ან ელექტრონულ ბაზაში არ ატვირთეს. შვიდი წლის წინ ციფრული არქივირება გამართულად არ მუშაობდა.

— ან ვინმემ წაშალა.

ანამ წერილის ნომერი ჩაინიშნა.

— ორიგინალს გამოვითხოვთ ცენტრალური არქივიდან. თუ ქაღალდის ვერსიაშიც აკლია, მაშინ ეს უკვე სისტემაა.

გიორგიმ ანას გადახედა. მის თვალებში პირველად გამოჩნდა პროფესიული პატივისცემის ნაპერწკალი.

— აი, ეს მომწონს შენში.

ანა მოულოდნელობისგან გაშეშდა, კალამი ჰაერში გაეყინა.

— რა?

— დეტალს ხედავ, მაგრამ არ ჩქარობ მისგან კონსპირაციის აწყობას. ინარჩუნებ ცივ გონებას.

ანამ ოდნავ მოჭუტა თვალები, თითქოს ამოწმებდა, ხომ არ ეხუმრებოდა.

— შენ კი კონსპირაციას აწყობ და მერე ეძებ დეტალებს, რომლებიც მას დაადასტურებს, — უპასუხა მშვიდად.

გიორგის გაეცინა. ეს იყო პირველი ნამდვილი, უშუალო გაცინება ამდენი წლის განმავლობაში.

— ეგ კომპლიმენტი არ ყოფილა.

— არც ჩემი.

საღამოს ექვსის ნახევარზე ანას ტელეფონმა დაიწკრიალა.

სალომეს შეტყობინება მოვიდა:„სანდრო ქავთარაძის იდენტიფიცირება დასრულებულია. 28 წლის. გარდაიცვალა შვიდი წლის წინ, ავტოსაგზაო შემთხვევის შედეგად. საქმე დახურულია. დამატებითი დეტალები მოგვიანებით.“

ანამ ეკრანი გიორგისკენ შეატრიალა

გიორგიმ ტექსტი წაიკითხა. სახეზე სიმკაცრე დაუბრუნდა.

— შვიდი წლის წინ... — ჩაილაპარაკა მან. — აბაშიძის დაკარგული დანართიც შვიდი წლის წინანდელია.

ანამ ტელეფონი ჯიბეში ჩაიდო. გულმა უნებურად უფრო სწრაფად დაიწყო ცემა. დეტალები,რომლებიც აქამდე ჰაერში ეკიდა, ნელ-ნელა, მძიმედ იწყებდნენ ერთმანეთთან ჯდომას.

— ხვალ დილით რვაზე შევხვდეთ, — თქვა გიორგიმ და პიჯაკი აიღო. — სანამ დანარჩენები მოვლენ,ავარიის საქმე ამოვიღოთ არქივიდან.

— რვაზე იყოს, — დაეთანხმა ანა.

ისინი კაბინეტიდან ერთად გავიდნენ. ლიფტში გვერდიგვერდ იდგნენ. სარკეში მათი ანარეკლი ჩანდა — ორი დაღლილი, ფერმკრთალი ადამიანი, რომლებიც ერთმანეთთან მხოლოდ სხვისი სიკვდილით იყვნენ დაკავშირებულნი.

პირველ სართულზე, სანამ ანა გასასვლელისკენ წავიდოდა, გიორგიმ დაუძახა:

— ანა.

ანა შეჩერდა და მიუხედა.

— ამჯერად... თუ რომელიმე ჩვენგანი შეცდება, მინდა, რომ მეორემ დროულად შეამჩნიოს.

წერეთელმა რამდენიმე წამით უყურა. მის თვალებში არსებული ყინული ოდნავ გალღობოდა.

— ამისთვის ჯერ ერთმანეთის ნდობა უნდა ვისწავლოთ, გიორგი.

— ვცადოთ.

— ვცადოთ.

ანა ქუჩაში გამოვიდა. წვიმა შეწყვეტილიყო, თუმცა თბილისის ჰაერი სველი, მძიმე და ნაცრისფერი იყო. ასფალტზე მანქანების ფარები გრძელ, წითელ ზოლებად იშლებოდა.

მან ტელეფონი ამოიღო და სალომეს მისწერა:„სანდრო ქავთარაძის ავარიის სრული საქმე მჭირდება. ოქმები, მოწმეები, გამომძიებლები. ყველაფერი.“

ანამ იცოდა: წარსული არასდროს კვდება. ის უბრალოდ ელოდება მომენტს, როცა ვინმე გაბედავს და მის ძველ, დამტვერილი საქაღალდეებს გადაშლის.



თავი სამი

დილით ცხრის ხუთ წუთზე ანა წერეთელი პროკურატურის შენობაში შევიდა.

დერეფნები ჯერ კიდევ ცარიელი იყო. დაცვის თანამშრომელმა თავი დაუქნია, ანაც მოკლედ მიესალმა და კიბეებს აუყვა. ხელში შავი ჩანთა ეჭირა ლეპტოპითა და წინა საღამოს წამოღებული დოკუმენტების ასლებით. ძილი აკლდა, თუმცა დაღლილობას მხოლოდ თვალების გარშემო არსებული მსუბუქი ჩრდილები გასცემდა. სახლში დაბრუნების შემდეგაც ვერ მოეშორებინა თავიდან აბაშიძის საქმის მთავარი ამოცანა — ოთახში აღმოჩენილი ფურცელი სანდრო ქავთარაძის სახელით.

სახელი, რომელიც ჯერ არაფერს ხსნიდა.

კაბინეტში შესვლისას გიორგი უკვე ადგილზე დახვდა.

მისი პიჯაკი სკამის საზურგეზე ეკიდა, თეთრი პერანგის სახელოები იდაყვებამდე ჰქონდა აკეცილი,მაგიდაზე კი ორი ფინჯანი იდგა — ერთს ჯერ კიდევ ორთქლი ასდიოდა. ლეპტოპის ეკრანზე რამდენიმე ფანჯარა გაეხსნა, გვერდით კი ფურცელზე თარიღები და საათები იყო ჩამოწერილი.

— ხუთი წუთით ადრე მოსვლა შენთვის ჩვეულებრივი ამბავია? — ჰკითხა ანამ და ჩანთა მაგიდასთან დადგა.

— შენთვის კი — ზუსტად დროზე მოსვლა.

— ეს პასუხი არ არის.

— შენსავით ვსწავლობ.

ანამ ფინჯანს დახედა.

— ეს ჩემთვის მოიტანე?

— არა. მეორე ჩემია. პირველს თუ არ დალევ, ორივე გაცივდება.

ანა უნებურად გაეღიმა, თუმცა მაშინვე საქაღალდეს მიუბრუნდა.

—საქმის ქრონოლოგია გაქვს?

— პირველადი. გუშინდელი მონაცემები ჯერ არასრულია. აბაშიძის ბოლო კონტაქტები, ასისტენტის მონათხრობი და საჯარო ჩანაწერები გავაერთიანე, — გიორგიმ ფურცელი მისკენ შეაბრუნა.

ანა მის გვერდით დაჯდა.

— აქ ერთი რამ უნდა გავმიჯნოთ, — თქვა მან და პირველი სტრიქონი თითით მონიშნა. — ბოლო სატელეფონო ზარი არ ნიშნავს, რომ ეს ადამიანი ბოლო იყო, ვინც აბაშიძე ცოცხალი ნახა.

— ვიცი.

— მაშინ სათაურად რატომ უწერია „ბოლო კონტაქტი“?

— იმიტომ, რომ „ბოლო დადასტურებული სატელეფონო კონტაქტი“ ერთ ხაზში არ ეტეოდა.

ანა შებრუნდა. გიორგის სახეზე სრულიად სერიოზული გამომეტყველება ჰქონდა, მაგრამ თვალებში ღიმილი უციმციმებდა.

— ძალიან სასაცილოა.

— ცოტათი მაინც.

მათ შორის ჯერ კიდევ იგრძნობოდა ძველი დაძაბულობა, მაგრამ გუშინდელის შემდეგ რაღაც იცვლებოდა. გიორგი აღარ ცდილობდა ყოველი შენიშვნისთვის დაუყოვნებლივ ეპასუხა, ანაც აღარ აღიქვამდა მის სიტყვებს გამოწვევად. ეს ჯერ არ იყო ნდობა — უფრო სამუშაო რიტმი, რომლის დარღვევაც ორივეს ძვირად დაუჯდებოდა.

— სალომემ მომწერა სანდრო ქავთარაძეზე, — თქვა ანამ.

გიორგიმ ლეპტოპი მისკენ შემოაბრუნა. ეკრანზე ძველი საგაზეთო ამონარიდი ჩანდა შვიდი წლის წინანდელ ავტოსაგზაო შემთხვევაზე. სტატიის შუაში კი ზუსტად ის სახელი იკითხებოდა: სანდრო ქავთარაძე, 28 წლის.

— ეს ის არის? — ჩაილაპარაკა ანამ.

— ჯერ საბოლოოდ ვერ ვადასტურებთ. ასაკი და სახელი ემთხვევა, მაგრამ მარტო ეს არასაკმარისია.სალომე სხვა წყაროებს ამოწმებს.

სტატიაში ეწერა, რომ ახალგაზრდა მამაკაცი ღამით, გზაზე მომხდარი შეჯახების შედეგად დაიღუპა.მძღოლი, რომელმაც შემთხვევის ადგილიდან მიატოვა ტერიტორია, მოგვიანებით იდენტიფიცირეს,თუმცა დეტალები საჯარო არ ყოფილა.

— აბაშიძის სახლში ეს სახელი რატომ უნდა ყოფილიყო? — იკითხა გიორგიმ.

— ჯერ არ ვიცით, რომ ეს ერთი და იგივე ადამიანია. და არც ის ვიცით, აბაშიძეს რაიმე კავშირი ჰქონდა თუ არა ამ ავარიასთან.

— შენ ყველაფერს შესაძლებლად ტოვებ, ანა.

— სანამ მტკიცებულება არ გვექნება, ასეც უნდა იყოს.

გიორგიმ სავარძელში გადაწია და ლეპტოპს დახედა.

— სალომეს ვთხოვოთ, ოფიციალური არქივიც შეამოწმოს. თუ აბაშიძე ამას უკავშირდება, კვალი უნდა არსებობდეს.

ცხრა საათზე სალომე ნადირაძე მათ კაბინეტში შევიდა. ლეპტოპი ეჭირა,თმა მაღლა აეკეცა, სახეზე კი ისეთი გამომეტყველება ჰქონდა, რომელიც ანას უკვე კარგად ესმოდა — რაღაც მიეგნო, მაგრამ დასკვნებს არ ჩქარობდა.

— სანდრო ქავთარაძეზე პირველადი შემოწმება დავასრულე, — თქვა მან. — საჯარო წყაროებში გარდაცვლილი ზუსტად ემთხვევა სტატიის მონაცემებს. ოფიციალური ჩანაწერი მოთხოვნილი მაქვს.

— ოჯახი? — იკითხა ანამ.

— ერთი ახლო ნათესავი მოვნახე, მაგრამ კონტაქტი ჯერ არ დამიმყარებია. სანამ ვინაობას ბოლომდე არ დავადასტურებთ, ნურავისთან მივალთ წინასწარი ვერსიებით.

— სწორია, — დაეთანხმა ანა. — ახლა მითხარი, რა გვაქვს ხელთ?

სალომემ სხვა ფანჯარა გახსნა.

— კიდევ ერთი რამ. ძველი სტატიის მიხედვით, შემთხვევის შემდეგ გამოძიება დაიწყო, მაგრამ საჯარო წყაროებში მისი საბოლოო შედეგი სრულად არ ჩანს. შეიძლება საქმე დაიხურა, შეიძლება მასალები საჯაროდ არ გამოქვეყნებულა. ამის გასარკვევად ოფიციალური არქივის მოთხოვნა დაგვჭირდება.
— მაშინ მოთხოვნა მოვამზადოთ, — თქვა გიორგიმ. — გვჭირდება საქმის ნომერი, მძღოლის ვინაობა, ტექნიკური ექსპერტიზის დასკვნა და გადაწყვეტილება, რომლითაც საქმე დასრულდა.

— ამ ყველაფრის მიღებას შეიძლება დრო დასჭირდეს, — გააფრთხილა სალომემ.

— ვიცით, — უპასუხა ანამ. — მანამდე აბაშიძის ბოლო დღეებზე მუშაობას არ ვაჩერებთ. არ გვინდა, რომ ერთი საინტერესო დამთხვევის გამო დანარჩენი მიმართულებები დაგვავიწყდეს.

სალომემ თავი დაუქნია.

— გასაგებია. კიდევ ერთი საკითხი: აბაშიძის საჯარო არქივში რამდენიმე ძველი დოკუმენტის სათაური ჩანს, მაგრამ თავად დანართები არ არის ხელმისაწვდომი. ეს შეიძლება ჩვეულებრივი ტექნიკური მიზეზით იყოს, ამიტომ ჯერ ვერ ვიტყვით, რომ რამე დაკარგულია.

— ნომრები ჩაიწერე, — უთხრა ანამ. — როცა ოფიციალურ ასლებს მივიღებთ, შევადაროთ.

სალომე მალევე გავიდა.

გიორგი ეკრანს უყურებდა.
— ავტოსაგზაო შემთხვევა, შვიდი წლის წინ. ეს შეიძლება მთელი საქმის გასაღები იყოს.

— შეიძლება, — თქვა ანამ. — მაგრამ თუ ეს მართლაც გასაღებია, ჯერ არ ვიცით, რომელ კარს აღებს.

**

თერთმეტ საათზე გიორგი აბაშიძის ასისტენტი, ნოდარი, განმეორებით გამოკითხვაზე მოვიდა.

ამჯერად ის გაცილებით მოწესრიგებულად გამოიყურებოდა. მუქი პალტო საკიდზე ჩამოკიდა, სკამზე დაჯდა და ხელები მუხლებზე დაილაგა. წინა დღის დაძაბულობა ჯერ კიდევ ეტყობოდა, თუმცა აშკარა იყო, რომ ცდილობდა ემოციები გაეკონტროლებინა.

ის ისევ თამარისა და ლევანის წინ იჯდა. ანა და გიორგი პროცესს მინის მიღმა, სათვალთვალო ოთახიდან ადევნებდნენ თვალს.

— ბატონ ნოდარ, — დაიწყო თამარმა, — გუშინ თქვით, რომ ბატონ აბაშიძესთან დილით შეხვედრა გქონდათ დაგეგმილი. მინდა, წინა საღამოს საუბარი უფრო დეტალურად გავიხსენოთ. ვინ დაუკავშირდა პირველად ერთმანეთს?

— მან დამირეკა.

— დაახლოებით რომელ საათზე?

— საღამოს შვიდის შემდეგ. ზუსტად არ მახსოვს.

— საუბარი რამდენ ხანს გაგრძელდა?

— რამდენიმე წუთი.

— რა გთხოვათ?

ნოდარმა თითები ერთმანეთს გადააჭდო.

— მითხრა, რომ დილით ადრე მივსულიყავი. რამდენიმე დოკუმენტი უნდა მომემზადებინა. ძველი საქაღალდეები იყო, რომლებიც არქივიდან უნდა ამომეღო.

— დოკუმენტების შინაარსი გითხრათ?

— არა. მხოლოდ ნომრები და თარიღები მკითხა.

— შეხვედრის სხვა მონაწილე ახსენა?
ნოდარმა თავი გააქნია.

— არა.

— აბაშიძე ბოლო დღეებში ხშირად მუშაობდა ძველ დოკუმენტებზე?

— ბოლო კვირის განმავლობაში რამდენჯერმე მთხოვა არქივის გადამოწმება. თავიდან ჩვეულებრივ სამუშაოდ მივიჩნიე. ბატონი გიორგი ხანდახან ძველ საკითხებს უბრუნდებოდა, განსაკუთრებით მაშინ, როცა რაღაცის გადამოწმება სჭირდებოდა.

— იცით, კონკრეტულად რომელ საკითხს ეხებოდა ეს დოკუმენტები?

— არა.

თამარმა ჩანაწერს დახედა.

— გუშინ თქვით, რომ ბატონი აბაშიძე ბოლო დღეებში უფრო ჩაკეტილი იყო. რამე კონკრეტული გახსოვთ?

ნოდარი ცოტა ხანს ჩუმად იჯდა.

— ერთხელ ტელეფონზე საუბრის შემდეგ დიდხანს იჯდა კაბინეტში. როცა შევედი, მითხრა, რომ შეხვედრები გადამეტანა. სხვა არაფერი უთქვამს.

— ვის ესაუბრებოდა ტელეფონზე?

— არ ვიცი. საუბრის შინაარსი არ მომისმენია.

— ბატონ ნოდარ, — ჩაერთო ლევანი, — გუშინ გკითხეთ სანდრო ქავთარაძეზე და თქვით, რომ არ გეცნობოდათ. ახლა, როცა ეს სახელი ისევ გესმით, ნამდვილად არაფერს გახსენებთ?

ნოდარმა მზერა ასწია, შეკრთა. კითხვა აშკარად არ მოეწონა

— არა. შვიდი წელი ვმუშაობდი მასთან, უამრავი დოკუმენტი გამივლია ხელში. ყველა სახელი როგორ უნდა მახსოვდეს?

— ნოდარი იძაბება, როცა ამ სახელს იგებს, — ჩაილაპარაკა გიორგიმ მინის მიღმა.

— დიახ, — დაეთანხმა ანა. — მაგრამ ეს შეიძლება უბრალოდ იმის ბრალი იყოს, რომ მკვდარი უფროსის კაბინეტში აღმოჩენილ უცხო დეტალებზე განმეორებით კითხავენ. ფაქტად ვერ მივიღებთ.

გამოკითხვა დასრულდა. ნოდარი წავიდა, ახალი არსებითი ჩვენება კი არ წამოუღია გარდა იმისა,რომ აბაშიძე ბოლო კვირებში მართლაც მუდმივად ეძებდა ძველ ჩანაწერებს.

***

— რას ფიქრობთ? — იკითხა ლევანმა, როცა სათვალთვალო ოთახში შევიდა.
გიორგიმ პირველი უპასუხა.
— მან იცის, რომ აბაშიძე რაღაც ძველ საკითხს უბრუნდებოდა. შეიძლება მეტი იცოდეს, ვიდრე ამბობს.
ანა სავარძლის საზურგეს მიეყრდნო.
— ან იცის მხოლოდ ის, რაც ჩვენ გვითხრა. მისი პასუხები არაერთგვაროვანია, მაგრამ ჯერ ვერ ვიტყვი, რომ შეგნებულად გვატყუებს.

ნოდარის ტელეფონის ჩანაწერებიც უნდა შევამოწმოთ. თუ აბაშიძემ დაურეკა, დრო გვექნება. ასევე უნდა გავიგოთ, სად ინახებოდა ის ძველი არქივი და ვის ჰქონდა წვდომა.
— და იმ საქაღალდეების ნომრები, — დაამატა ანამ. — იქნებ ზუსტად ის დოკუმენტები გვაკლია, რომელთა მოძებნასაც აბაშიძე ცდილობდა.
გიორგიმ ფურცელი აიღო და ჩანაწერი გააკეთა.
— კარგი. ნოდარი ჯერჯერობით მოწმეა და არა ეჭვმიტანილი.
— ზუსტად, — თქვა ანამ.
მათი მზერა ერთმანეთს შეხვდა. ამჯერად გიორგის პასუხი მზად ჰქონდა, მაგრამ არ უთქვამს. ანამაც აღარ გააგრძელა კამათი.
**


შუადღისას ირაკლი ბერიძემ ექსპერტიზის ფოტოები შემოიტანა.

— საბოლოო დასკვნა არ არის, — თქვა მან. — მაგიდაზე ნაპოვნი ორი ჭიქა ამოღებულია, ვამოწმებთ ანაბეჭდებს. მაგრამ გახსოვდეთ: თუნდაც უცხო კვალი აღმოჩნდეს, ის ავტომატურად არ გეტყვით,როდის და რა გარემოებაში გაჩნდა იქ.

— გასაგებია, — თავი დაუქნია გიორგიმ. — დაზიანებები?

— სხეულზე ძალადობის კვალი არ არის. სიკვდილის მიზეზი სავარაუდოდ იატაკზე დაცემისას მიღებული დარტყმაა, თუმცა ექსპერტიზის სრულ დასკვნას ველოდებით.

როცა ირაკლი გავიდა, გიორგიმ ფოტოებს გადახედა.

— ყველა მტკიცებულება თითქოს გვაჩერებს, ანა.

— არა, გიორგი. მტკიცებულებები გვაჩვენებს, სად შეგვიძლია წავიდეთ და სად ჯერ არა. ბოლოს ვიღაცას სასამართლოში უნდა ავუხსნათ ჩვენი ნაბიჯები.

— შენ ყველაფერს წინასწარ სასამართლოს თვალით უყურებ.

— იმიტომ, რომ გამოძიება სასამართლოსთვის ვარგისი სიმართლის ძიებაა და არა უბრალოდ ინტუიციური თამაში.

გიორგიმ აღარ უპასუხა, მაგრამ მის თვალებში სიჯიუტე კვლავ იკითხებოდა.

საღამოს სალომემ ახალი ფურცლები შემოიტანა.

— არქივის კატალოგში შვიდი წლის წინანდელი საქმე ზუსტად ვიპოვე, — თქვა მან. — სანდრო ქავთარაძის საქმე. და რაც მთავარია — საქმეში ფიქსირდება სატრანსპორტო კომპანიის ავტომობილი, რომლის ტექნიკური მდგომარეობაც მაშინ კითხვის ნიშნის ქვეშ იდგა. დანართები ცალკე ინახებოდა.

ანამ ფურცელი აიღო.

დეტალები ნელ-ნელა ერთიანდებოდა. აბაშიძის დაკარგული სამსახურებრივი დანართი და შვიდი წლის წინანდელი ავარია ერთ სივრცეში იკვეთებოდა.

სამუშაო დღის ბოლოს ანამ საქაღალდეზე მკაფიოდ დაწერა: სანდრო ქავთარაძე — წარსული საქმე.

გიორგიმ პიჯაკი აიღო.

— ხვალ დილით არქივის სრულ პასუხებს ველოდებით. უნდა გავიგოთ, ვის ჰქონდა წვდომა იმ დოკუმენტებზე, რომლებსაც აბაშიძე ეძებდა.

— კარგი.

ლიფტში ჩასულებმა ერთმანეთს გადახედავს. წარსული კედლებიდან უკვე ნელ-ნელა იშლებოდა,მაგრამ მთავარი კითხვა — ვინ მოკლა გიორგი აბაშიძე და რა კავშირში იყო ამასთან შვიდი წლის წინანდელი დუმილი — ჯერ კიდევ პასუხგაუცემელი რჩებოდა.


——-
გამარჯობათ, მეგობრებო, დაგიბრუნდით ახალი თავებით ისიამოვნეთ